Bij een scheiding staat veel op het spel: de woning, de kinderen, de financiën. Maar één onderwerp wordt vaak over het hoofd gezien: het pensioen. Terwijl beide partners jarenlang hebben opgebouwd, wordt pas bij de scheiding duidelijk hoe ingewikkeld de verdeling kan zijn. Gelukkig zijn er duidelijke regels, en met de juiste begeleiding is het goed te regelen.
Wat zegt de wet over pensioen bij scheiding?
In Nederland is de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding (Wvps) van toepassing op gehuwden en geregistreerde partners. Deze wet bepaalt dat het tijdens het huwelijk opgebouwde ouderdomspensioen bij helfte wordt verdeeld. Dit heet pensioenverevening.
Het gaat daarbij alleen om het pensioen dat is opgebouwd tijdens de periode van het huwelijk of geregistreerd partnerschap. Pensioen dat vóór of na het huwelijk is opgebouwd, valt buiten de verevening.
Hoe werkt pensioenverevening in de praktijk?
Als je gebruik maakt van pensioenverevening, heeft elk van de partners recht op de helft van het ouderdomspensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd. Dit deel wordt rechtstreeks uitbetaald door het pensioenfonds zodra de pensioengerechtigde leeftijd wordt bereikt. Hiervoor moet je binnen twee jaar na de scheiding een mededeling doen bij het pensioenfonds van de ex-partner.
Doe je dit niet op tijd? Dan vervalt het recht op directe uitbetaling. Je behoudt dan wel aanspraak op het pensioen, maar je bent afhankelijk van de ex-partner voor de uitbetaling. Dat is een risico dat je wilt vermijden.
Afwijken van de standaard: andere afspraken maken
Pensioenverevening is de standaard, maar het is niet verplicht. Via huwelijkse voorwaarden of in een echtscheidingsconvenant kunnen andere afspraken worden gemaakt. Zo kan worden gekozen voor pensioenconversie: hierbij krijgt elk van de partners een zelfstandig pensioenrecht in plaats van een recht dat afhankelijk is van de ander. Dit kan voordelen hebben, maar ook nadelen. Een mediator of financieel adviseur kan helpen om de beste keuze te maken voor de specifieke situatie.
Vergeet het nabestaandenpensioen niet
Naast het ouderdomspensioen is er ook het nabestaandenpensioen. Dit is de uitkering die een partner ontvangt als de andere partner overlijdt. Na een scheiding vervalt het recht op nabestaandenpensioen in veel gevallen automatisch. Dit kan grote financiële gevolgen hebben, zeker als iemand een groot deel van de zorg voor de kinderen op zich heeft genomen en daardoor minder pensioen heeft opgebouwd.
In een echtscheidingsconvenant kunnen afspraken worden gemaakt over het nabestaandenpensioen. Het is dan ook belangrijk om dit onderwerp niet te vergeten tijdens het scheidingsproces.
Pensioen bij samenlevers
Samenwoners zonder geregistreerd partnerschap vallen niet automatisch onder de Wvps. Zij hebben geen wettelijk recht op pensioenverevening. Toch kan in een samenlevingscontract of via het pensioenfonds soms toch een regeling worden getroffen. Het is in dat geval verstandig om dit tijdig te laten onderzoeken.
Waarom mediation bij pensioenverdeling?
De pensioenverdeling bij een scheiding is technisch complex én emotioneel beladen. Hoeveel heeft elk van de partners opgebouwd? Wat is de waarde van dat pensioen nu? En hoe verhoudt dat zich tot de rest van de scheiding? Een mediator helpt om alle informatie overzichtelijk te maken en om samen tot een eerlijke en haalbare verdeling te komen. Daarbij kan samenwerking met een financieel adviseur waardevol zijn.
Alle gemaakte afspraken worden vastgelegd in het echtscheidingsconvenant, zodat beide partijen weten waar ze aan toe zijn. Zo wordt een pensioenregeling die logisch aanvoelt ook juridisch solide.
Op zoek naar begeleiding bij jullie scheiding?
Via Mediator-zoeken.nl vind je erkende scheidingsmediators in jouw regio met ervaring in financiële regelingen rondom scheiding, waaronder pensioenverdeling. Neem vrijblijvend contact op als je denkt dat wij je kunnen helpen.
